1. El Pozuelo d’Aragón – Fuen de Xalón
CURSAS NOSTALCHICO-FAMILIARS POR BELLAS BALS D´A MARGUIN DREITA DE L´EBRO (II), DE LO 8 TA LO 15 DE MAYO DE 2011 Os Zerrigüeltaires continan como l´año 2010 arrecorrindo bels lucars d´a zona… Leer más
Ya en el Barrio Alto, los Tocayos pasan junto a la iglesia parroquial de La Asunción, donde había dos pinturas del Goya más joven –desaparecidas desgraciadamente en las luchas en el frente de… Leer más
Aunque la Asociación Cultural Pancrudina data de 1.989, no es hasta 1.996 cuando es más notoria su existencia, con precedentes en las actividades culturales preparadas por la Comisión de Fiestas en los años… Leer más
En lo concerniente a la fabla popular tradicional de Calamocha, hay que decir que Migalánchel Martín está especialmente vinculado a esta localiad, debido a su relación con la familia calamochina DE JAIME LORÉN,… Leer más
Plegan en Fuendetozos y enfilan dreitureramén ta la “Balsa´l Lugar”, parache d´empieze de la escorsa que quieren fer por bels kms. de lo Sender de Chiqueta Cursa P.R. Z-23 (Zirigoza-Fuendetozos), ta besitar belún… Leer más
Fuendetozos ye un lucar de ra Comarca Belchit, con bels 170 abitadors. Se gosa acumular l´orichen d´o suyo nome a l´antiga Fuen Biella de ra poblazión, que debito a lo suyo agundán caudal… Leer más
Ya en o Barrio Alto, ros Tocayos pasan chunto la ilesia parroquial deLa Asunción, do bi eba dos penturas d´o Goya más choben -disparexitas disgraziadamén de risultas d´as luitas en o fren de… Leer más
Iste primer diya ban a tornar a fer nuei en Zirigoza. O ritorno lo fan por a Bal de la Güerbapasando en primeras por Xaulín, do aturan un momén t´afotiar a Estanca d´o… Leer más
Continan por a carretera Balenzia enfilaus ta Zirigoza, sobrepasando l´esbarre de Cadrete ta dentrar por o de Santa Fe. Alparcan debán mesmo d´a puarta d´a muralla y alufran a suya frontera, en a… Leer más
Muito más importans serán os cambeyos esdebenitos en Santa Fe, Cuart y Cadret lo 1.610, de risultas d´o forachite d´os moriagos d´a Peninsula; allora istos lucars -como muitos atros de ras zonas reconqueritas-… Leer más
Dende ra frontera d´o Monesterio de Santa Fé -do eban alparcato- os Zerris enfilan l´auto por o camín que han chusto enfruén, lo Camino del Plano, que comunica Cuarte de la Güerba con… Leer más
Pero lo chaled d´o Camino del Plano yera menazato por un proyeuto de macrourbanizazión: una ampla carrera eba de pasar por astí; por ixo en 1.986, cuan se prisentó ra mingala de bender-lo,… Leer más
25 – V -2.010. Ixen de Zirigoza de güen maitín por a N-232 con destín Güesa del Común. Dimpués de Lo Burgo d´Ebro se´n esbarran t´a dreita por l´ A-222; pasan por Meyana,… Leer más
Güesa d´o Común ye una billa de tasamén un zentenal d´abitadors agora, radita poblazión en contimparanza con a que tenió antis más, cuan yera la capeza de la ONOR DE GÜESA, entidá feudal… Leer más
Dimpués d´aber trachinau de firme por os paraches d´o Castiello, baxan ta Güesa y tornan ta l´auto. Como ya escomienza a dar-li lo sol deziden de marchar enta par de l´arriu, a ista… Leer más
Continan por l´A-2514 endrezatos enta Fuenfrida, pos quieren biyer ixa contornada d´o naxedero de La Güerba y la Sierra Pelarda, pasan escopetiaus por Rodiella y meya uzena de kms. más adebán plegan en… Leer más
Iz que diz qu´han dito que l´arriu Martín “escomenzipia” en Bibel, u que no pas, que si lo fa en Martín…. Atros gosan considerar que lo Martín tien 4 naxeders: 2 en Bibel… Leer más
Arriban en l´armita d´a Birchen d´a Langosta, a 2 kms. d´o lucar d´Alpeñés. Iste santugario mariano ye de gran antigüidá, tradizión e importanzia en a redolada; os datos qu´encontinén esposarán en son estaus… Leer más
A Fuente Gimeno ye a prenzipal fuen pancrudina y furnidera de l´augua corrién d´a localidá; astí pasó M. Martín güenacosa de chornadas estibals en a suya nineza, cuan beniban a ormino con a… Leer más
26-V-2.010. Desayunan trempano en a tabierna de “El Molino” y marchan con l´auto enta lo primer destín de ro diya: El Morteruelo. Iste mon de 1.416 mts. d´altaria ye o más altizo de… Leer más
S´endi tornan por la mesma pista y á metá camín aturan un inte t´afotiar lo lugar, pos i fa muito güen miral. A lo que ban a plegar en Pancrudo, s´endi esbarran por… Leer más
Como ya imos mentau l´arriu Pancrudo fiende Las Lomas, dixando la localidá y lo sarrato d´o Castiello ta la suya dreita, y creyando -en una terne faina de milentas d´añadas, ferre que ferre-… Leer más
Dimpués de chintar marchan en l´auto ta Las Cuevas de Portalrubio, lugarón de tasamén una uzena d´abitadors en o que naxió l´agüelo de M. Martín, Isidro Martín Pérez (1.901-1.991). A lo que plegan… Leer más
De tornata en Pancrudo alparcan l´auto en l´alox “El Molino” y marchan a piet ta lo cabo baxo d´o lugar, pero antis li fan un afoto a una biella carreta de labranza que… Leer más
Anque l´Asoziazión Cultural Pancrudina data de 1.989, no ye diquia 1.996 qu´en da notorio d´a suya esistenzia, con prezedens en as autibidaz culturals atrapaziadas por la Comisión de Fiestas en as añadas anteriors,… Leer más
Siguen puyando adrezaus ta lo Castiello, agora por la carrera “del Sol”, ande i son cualques bibiandas d´a familla de Migalánchel Martín; asinas, a lo que son plegando ta casa de la tía… Leer más
Dende la corona d´o tozal de lo Castiello l´ambiesta ye mañifica enta toz os costaus. Os Tocayos se miran os estrazios de ros dos torreyons que tubió lo Castiello y s´aproxeman ta lo… Leer más
En o zaguer tierz d´o sieglo XIV bels listaus fiscals y zensals premiten conoxer la demografía pancrudina d´allora, que yera de bels 300 abitadors y cualques 50-60 casas. Trascriben encontinén lo decumén que… Leer más
La berdá ye que lo Forno no tiene pierde: dende “la Plaza” se´n ba puyando por la “calle del horno” y, dimpués de bel par de zerrigüeltas, se i plega ascape. Lo Forno… Leer más
27-V-2010. Dimpués de desayunar y dispidí-sen de la chen de l´alox rural “El Molino” marchan enta lo primer destín d´o diya, Cutanda, pasando por Portalrubio, La Venta´l Diablo y, cruziando la N-211, siguen… Leer más
En Navarrete del Río (antis más por a redolada d´o Xiloca a l´arriu Pancrudo l´iziban “río Navarrete”) cambean de carretera: agora siguen bels 8 kms. por a local A-2512, de contino á canto… Leer más
Tornan a pasar por Entrebasaguas y, siguindo por a N-234, esnabesan por a zona de Gascones y ascape plegan en Calamocha, capetal d´a comarca d´o Xiloca con altubaxo 4.600 abitadors, adedicatos a fainas… Leer más
En o referén a la faula popular tradizional de Calamocha, cal izir que Migalánchel Martín ye espezialmén binclato ta ista localidá, debito a la suya rilazión con a familia calamochina DE JAIME LORÉN,… Leer más
Dende Calamocha marchan 12 kms. por l´A-1507 dica Tornos, do continan por la T-25/CV-634, alufrando enta lo güeste la polita ambiesta d´a Lacuna de Gallocanta que lis alcompaña mientres bella dezena de Kms.… Leer más
ABANTO En o que ba de chornada os Zerris ya son pasaus por 3 comarcas: Comunidá de Tergüel, Xiloca y Cambo Daroca; agora dentran en a cuartena, la Comunidá de Calatayú. A lo… Leer más
31-V-2.009. Ixen de Las Pauls per la N-260 en destinasió lo Monestir d´Ubarra. Se´n desbarren per la A-1605 a l´endret de Castarné y pasen per Bonansa, enfins´arribá a l´entradó del congustro d´Ubarra. Per… Leer más
PUYADA TA LO MONCAYO LO 22 D´AGOSTO DE LO 2.009 Ta puyar enta Moncayo no cal aber-ne muitas d´inchaquias, a prenzipal ye que dica d´agora os Zerrigüeltaires no bi yeran puyatos enxamás chuntos.… Leer más
En iste capetulo preban d´esplicotiar, escomidamén, l´embeleco y encantuch indizcaus a bels poyetas y escrebidors por o mitico Moncayo. O poyeta de Bilbilis (Calatayú) d´o sieglo I, Marzial, diz en os suyos Epigramas:… Leer más
22-VIII-2.009. Ixen de Zirigoza os tres -M. Pérez, M. Martín y A. Barberán- endreza Logroño por la N-232, durán 52 kms.; se´n esbarran por la N-122 endreza Soria, durán 26 kms.; tornando a… Leer más
Muret supone el fracaso y abandono de las ambiciones de la Corona de Aragón sobre los territorios más allá de los pirineos y, según Michel Roquebert, el final de la posible formación de… Leer más
Saint-Pons de Thomières es una ciudad del distrito de Béziers situada en el fondo de un valle, en el departamento de Hérault de la región Languedoc-Roussillon, tiene 2.300 habitantes y está situada a… Leer más
ARAGÓN EN OCZITANIA (II), DE LO 28 DE CHUNIO TA LO 5 DE CHULIO DE LO 2.008 A intinzión d´iste segundo biache por Oczitania ye continar con lo enzetato en o 2.006, besitando… Leer más
A introduzión estorica ta os escaizimiens esdebenitos en a baralla de Mureth ye esplicotiata con amplaria en os capetulos Edá Meya-Oczitania, Cataros, Trobadors-Luenga y Aragón sieglos XII y XIII, pertocans a ras coronicas… Leer más
Lo Papa Inozenzio III -como capeza d´a Ilesia- repuya las creticas emplantillatas por os cataros, qui medran a redolé por bels endreiz de ra Crestiandá, más que más en os biscondatos de Carcassona,… Leer más
Pietro II torna t´Aragón, empeñora las rendas d´o Raino y apresta un exerzito d´aragoneses e catalans ta esfender es suyos dreitos y os de ros suyos basallos oczitans. Monfort ba acupando as billas… Leer más
12 de setiembre de lo 1.213, empezipian as pezquinas. L´exerzito cruzato, en una remenata trafucadera, ixen de Mureth fendo momenata de fuyita. L´exerzito de lo rai d´Aragón s´aprezisan ta marchar tot templatos a… Leer más